Chủ Nhật, 29 tháng 1, 2023

Thằng mõ trâu

Có một lần, đâu như khoảng năm 2000 gì đó tôi được một người bạn mời xuống Hải Phòng dự hội chọi trâu. Đó là lần đầu tiên và duy nhất tôi vào xem sới chọi. Ám ảnh khủng khiếp. Khán đài chật người. Từng cặp trâu chọi có đánh số có lí lịch cả trâu lẫn chủ vào sới đấu. Chúng được cởi sẽo dây buộc và ngay lập tức lao vào nhau với tốc độ kinh hoàng. Đa phần là sự giằng co dẫn đến thua thắng nhưng cũng có cặp cả hai con va nhau mạnh đến mức chết ngay tại chỗ phải kéo ra khỏi sới đấu.Sự ám ảnh đó thôi thúc tôi phải viết một cái gì đấy về chuyện này và tôi tình cờ quen được người nuôi trâu chọi. Đó chính là nhân vật Tu trong truyện ngắn. Tôi theo Tu về nhà tìm hiểu mọi cách thức nuôi và luyện trâu. Bám theo nhân vật Tu tôi chợt phát hiện ra sự thật còn kinh hoàng hơn, đó là không chỉ trâu chọi mà là một đám con bạc cuồng khát xung quanh sự thắng thua của trâu. Nhiều bi kịch đã xảy ra từ đây.

Nhân vật Tu của tôi trắng tay sau một canh bạc lớn bị bại trận. Và thế là tôi viết...

                                                                                 Nhà văn PHẠM NGỌC TIẾN

Các bác có biết thịt trâu chọi ngon nhất thứ gì không? Mà này phải gọi là ông trâu đấy nhá, có thế mới thiêng, mới thành. Ngon nhất, bổ nhất là dái, tinh lực của “ông” trâu dồn cả vào đấy các bác ạ! Kế đó là bộ vó, lúc “ông” trâu xung trận, khí huyết dồn tụ xuống dưới, ngon lắm. Còn ba cái thứ thịt bắp này, cũng được nhưng phải biết làm.

Miệng nói, tay khua, gã làm cả mâm nhậu của chúng tôi ngơ ngác hết lượt. Hôm đó, một người bạn văn ở Hải Phòng, nhân hội chọi trâu, đãi chúng tôi món thịt trâu chọi ngay tại một quán ăn sát biển Đồ Sơn. Nãy giờ không ai để ý đến gã. Quán vắng, gã ngủ gục ở một chiếc bàn gần đó. Có lẽ vì cánh chúng tôi to tiếng bàn luận món ẩm thực lạ lùng độc nhất vô nhị này, khiến gã động nhĩ chăng?

Đúng vậy, gã gắp một miếng thịt sống đã ướp gia vị, đưa lên ngửi, vứt toẹt xuống, mũi nhăn lại, miệng phán xanh rờn:
- Rởm?
- Hả?
Anh bạn Hải Phòng bật lên hỏi. Gã vẫn điềm nhiên:
- Đây là thịt rởm! Thịt trâu cày, đám con buôn độn vào bịp các bác. Mua ngoài chợ chứ gì? Hố mất mấy lần tiền rồi.

Bạn tôi ngồi ngay đơ không nói thêm được một tiếng. Chủ quán ăn đứng kề bên gật gù xác nhận:
- Tôi ngờ ngợ không rõ thực hư nên không dám nói. Anh Tu đây, dân chơi trâu chọi cự phách, nói không sai đâu.
Mặt gã vẫn tỉnh bơ, tay quào quào, bới đĩa thịt:
- Nghe các bác nói, em biết ngay mà. “Ông” trâu cuối cùng hóa tận từ tối hôm qua. Nhưng không sao, cho chục lòng đỏ trứng gà đi.

Như thể gã mới là chủ tiệc. Gã quấy đều bát lòng đỏ trứng, giật điếu thuốc từ miệng tôi, rít mạnh một hơi dài rồi lại cắm trả:
- Thịt trâu các bác ăn nướng thì còn đếch gì thú. Dai ngoách! Cho chảo mỡ ra đây! Khẩn trương!
Gã dùng đũa ném thịt trâu ướp vào bát trứng. Sau đó đợi chảo mỡ sôi, gã liên tục tương thịt trâu đã ướp trứng vào chảo. Xèo xèo, mù mịt khói mỡ, lừng lựng hương vị thơm lạ, xộc tràn khứu giác.
- Kìa, các bác ăn đi. Nóng sốt mới ngon. Sang năm, muốn xơi thịt trâu chọi phải xuống sớm, phải có thổ công, đảm bảo với các bác đã ăn, nghiện đếch dứt được.

Sang năm, sang năm nữa, tôi đều đặn ra Đồ Sơn. Quả thật, thịt trâu chọi ngon khó lòng quên, nhưng sức hút tôi đến với miền đất đó với dịp lễ hội chọi trâu vào ngày mồng chín tháng tám âm lịch hằng năm, không phải từ thú ẩm thực này mà chính là từ gã, một con người quái dị với đam mê hoang dại, không thể cắt nghĩa.

Thứ Ba, 24 tháng 1, 2023

C. HỆ THỐNG KÊNH ĐÀO MIỀN TÂY

 

C. HỆ THỐNG KÊNH ĐÀO MIỀN TÂY: 


Miền Tây Nam bộ có một hệ thống kênh đào chằng chịt, nối các sông lớn nhỏ thành một hệ thống thủy lộ và thủy nông quan trọng. Những kênh đào chính có thể liệt kê theo thứ tự địa dư từ Long An xuống tới Cà Mau như sau:

- Kênh Kỳ Hương, Mười Hai (Long An).

- Kênh Xáng An Long, Tháp Mười, Đồng Tiến (Đồng Tháp).

- Kênh Vĩnh Tế, Thần Nông, Ba Thê, Tri Tôn (An Giang).

- Kênh Mỹ Tho, Thương Mãi (Tiền Giang).

- Kênh Bốn Tổng, Kênh Cái Sắn, Kênh Thốt Nốt (An Giang - Cần Thơ).

- Kênh Lấp Vò, (Đồng Tháp).

- Kinh Hà Tiên - Rạch Giá, Rạch Giá - Thất Sơn, Rạch Giá - Long Xuyên, Cán Gáo (Kiên Giang).

- Kênh An Trường (Vĩnh Long).

- Kênh Long Vĩnh (Trà Vinh).

- Kênh Ô Môn, Kênh Xà No, Kênh Phụng Hiệp (Cần Thơ - Hậu Giang).

- Kênh Trèm, Cái Lớn (Hậu Giang - Cà Mau).

- Kênh Khánh Hưng, Quan Lộ - Phụng Hiệp, Cai Xe (Sóc Trăng).

- Bạc Liêu: Kênh Canh Đền - Quan Lộ, Quan Lộ - Bạc Liêu, Phước Long - Vĩnh Mỹ, Quan Lộ - Gia Rai, Trèm - Hộ Phòng, Gành Hào - Gia Rai, Kênh Tắc Vân.

- Cà Mau: Kênh Kiểm Lâm, Kênh Cà Mau - Gia Rai, Kênh Lương Thế Trân, Kênh Hộ Phòng - Gành Hào, Kênh Bảy Hạp - Gành Hào, Kênh Tắt - Năm Căn.


D. HỆ THỐNG SUỐI NHIỆT KHOÁNG VIỆT NAM: 

Theo đặc tính hóa chất, các suối nhiệt khoáng sulfat nằm rải rác trên các vùng cao nguyên Tây-Bắc và  Bắc Bộ, các suối nhiệt khoáng bicarbonate lại xuất hiện từ vùng cao nguyên phía Tây Trường Sơn và đồng bằng Nam Bộ:

- Loại suối sulfat calci và magné ở Yên Báy, Sơn La.

- Loại suối clorure natri, sulfure calci và magné ở Sơn La và Ninh Bình.

- Loại suối sulfure hydro và natri ở Hà Giang, Tuyên Quang, Lai Châu.

- Loại suối bicarbonate calci ở Lào Kay, Sơn La, Hòa Bình, Thừa Thiên, và miền Nam Trung phần.

- Loại suối carbonate natri như suối Vĩnh Hảo, sông Châu Cát ở Bình Thuận.

IX. SÔNG NGÒI KHU VỰC TÂY NAM BỘ (ĐBSCL)


Sông Gành Hào

 

IX. SÔNG NGÒI KHU VỰC TÂY NAM BỘ (ĐBSCL):


1. Tại Long An: 

Sông Vàm cỏ (Vàm cỏ Đông, Vàm cỏ Tây), Sông xoài Rạp thuồc hệ thống Sông Đồng Nai.

1.1. Sông Trà: 

Trà là một con sông nhỏ chạy giữa hai tỉnh Long An và Tiền Giang.Sông được bắt đầu từ từ rạch Chợ Gạo, huyện Chợ Gạo, Tiền Giang chảy tới địa phận xã Đồng Sơn, Gò Công Tây và xã Thanh Vĩnh Đông, Châu Thành, Long An. Từ đây sông chảy ngoằn ngoèo theo hướng đông đổ ra sông Vàm Cỏ. Sông có chiều dài khoảng 12km, làm ranh giới tự nhiên giữa hai huyện Châu Thành, Long An và Gò Công Tây, Tiền Giang.

1.2. Rạch LáNgã ba sông Vàm Cỏ Ngã kênh Chợ Gạo.

1.3. Rạch Kỳ Hôn. Ngã ba kênh Chợ Gạo Ngã ba sông Tiền.

1.4. Kênh Thủ Thừa: Ngã ba sông Vàm Cỏ Đông  đến Ngã ba sông Vàm Cỏ Tây.

1.5. Rạch Ông Lớn: Ngã ba kênh Tẻ Ngã ba kênh Cây Khô.

1.6. Kênh Cây Khô: Ngã ba sông Cần Giuộc Ngã ba rạch Ông Lớn.

1.7. Kênh Nước Mặn: Ngã ba kênh Nước Mặn - Cần Giuộc Ngã ba kênh Nước Mặn –Vàm Cỏ.


1.8. Kênh Bo Bo: Kênh Bo Bo bắt nguồn từ một nhánh kênh ở xã Bình Thành, huyện Đức Huệ, chảy dọc theo hướng Đông Nam, qua địa bàn huyện Thủ Thừa, tỉnh Long An. Kênh Bo Bo cắt ngang rạch Cây Sơn, kênh Bà Giãi và kênh Trà Cú. Đây là nguồn cung cấp nước và tuyến giao thông thuỷ quan trọng của huyện,kênh có chiều dài 30km và chiều rộng 8m.


1.9. Kênh Bảy Thước: Kênh Bảy Thước bắt nguồn từ một con kênh khác ở xã Vĩnh Bửu, huyện Tân Hưng. Phần lớn chiều dài chảy qua địa bàn huyện Tân Thạnh, tỉnh Long An, phía Bắc Kênh Dương Văn Dương. Kênh nối liền Kênh Nguyễn Văn Tiếp với sông Vàm Cỏ Tây. Điểm gặp sông Vàm Cỏ Tây thuộc địa bàn xã Thạnh Phú, huyện Thạnh Hoá, tỉnh Long An. Đây cũng là nguồn cung cấp nước tưới và tuyến giao thông thủy của huyện Tân Thạnh.


1.10. Kênh Dương Văn Dương: Kênh Dương Văn Dương là con kênh lớn nhất chảy qua địa bàn huyện Tân Thạnh, tỉnh Long An. mang tên anh hùng liệt sĩ Dương Văn Dương (trước đó, dòng kênh dài gần xuyên suốt vùng Đồng Tháp Mười có tên là kênh La Grandière, sau khi ông Dương Văn Dương hy sinh tại Bến Tre, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã truy phong ông hàm thiếu tướng và lấy tên ông đặt cho con kênh này). Kênh nối liền với các kênh Đông Điền, kênh Nguyễn Văn Tiếp và kênh Bắc Đông ở huyện Thạnh Hoá. Dẫn nước ngọt từ sông Tiền về phục vụ cho sinh hoạt và sản xuất của huyện. Đây cũng là tuyến giao thông thủy quan trọng nhất của huyện, song song với đường tỉnh 837. Thông qua hệ thống kênh Đông Điền-Dương Văn Dương-Bắc Đông, thuyền bè có thể qua lại từ sông Tiền đến sông Vàm Cỏ Tây rất thuận lợi.


Kênh Nguyễn Văn Tiếp giao với Kênh 10.

VII. SÔNG NGÒI KHU VỰC PHÍA TÂY CAO NGUYÊN


Nơi hợp lưu dòng sông Đăk Bla và dòng sông Pô Kô thành sông Sê San trên địa bàn xã Kroong, thành phố Kon Tum

 

VII. SÔNG NGÒI KHU VỰC PHÍA TÂY CAO NGUYÊN:


1. Tại Kon Tum:

- Sông Pô Kô,Sông Đakbla, Sông Côn, Sông Sê San thuộc hệ thống Sông MêKông.

- Sông Đà Rằng thuộc hệ thống Sông Ba.

- Sông La Ngà, Sông Đắc Dung thuộc hệ thống sông Đồng Nai.


2. Tại Gia Lai.

- Sông Đà Rằng thuộc hệ thống Sông Ba.

- Sông côn chảy về Bình Định.

- Sông Sêsan thuộc hệ thống Sông Mê Kông.

Sông Sêrêpôk, đoạn chảy qua Bản ĐônViệt Nam

3. Tại Đắk Lắk:

- Sông Serepôk (Đoạn chảy trên địa phận Đăk Lăk còn được gọi là sông Đăk Krông), sông Krông Ana, sông Krông Nô,sông Ea H'leo, sông Sesan và sông Sekong thuộc Hệ thống sông Mê Kông.

- Sông Hinh, Sông Krông H’Năng thuộc hệ thống Sông Ba.

- Sông Cái - Nha Trang bắt nguồn từ vùng núi Chư Giao (M'Drăk, Đăk Lăk) ở độ cao 900 m, chảy theo hướng tây bắc - đông nam ở thượng lưu và trung lưu, đổi hướng gần tây - đông ở hạ lưu, đổ ra biển Đông tại vịnh Nha Trang.

Hồ Lắk thông với sông Krông Ana. Ảnh Phạm Văn Trang



3.1. Sông Krông Ana:

- Sông Krông Ana là một chi lưu của sông Serepôk và là một trong những con sông chính ở Đắk Lắk.

- Sông Krông Ana là hợp lưu của một số dòng sông nhỏ như Krông Buk, Krông Pắk, Krông Bông, Krông K’mar, diện tích lưu vực 3.960 km², chiều dài dòng chính 215km. Sông có dòng chảy tương đối hiền hòa, không có ghềnh thác, đoạn hạ lưu thuộc Lăk – Buôn Trấp có độ dốc 0,25%, dòng sông gấp khúc gây lũ lụt hàng năm trên phạm vi khá rộng, đồng thời cũng bồi đắp phù sa tạo nên những cánh đồng màu mở ven sông. Đây là con sông có ảnh hưởng đáng kể đến sản xuất nông nghiệp của tỉnh, nhất là cây lúa nước.


3.2. Sông Krông H’Năng: 

Sông Krông H’Năng bắt nguồn từ dãy núi Chư Tun có độ cao 1200m. Đây là một dòng sông nhỏ, hiền hoà vào mùa khô nhưng tương đối dữ dội vào mùa mưa. Nó là một trong những chi lưu của sông Ba, Phú Yên. Sông có chiều dài 130km. Một chi lưu của nó dài khoảng 30 km chảy từ phía nam thị trấn M'Đrắk, trong dãy Chư Prông cao 1.108 m.

Sông Krông Nô


3.3. Sông Krông Nô:

- Sông Krông Nô hay còn gọi là Krông Knô là một trong những con sông lớn ở Đắk Lắk, bắt nguồn từ vùng núi cao Chư Yang Sin (> 2.000m) chạy dọc ranh giới phía Nam sau đó chuyển hướng lên phía Bắc (ranh giới phía Tây) và nhập với sông Krông Ana để trở thành dòng Serepôk thác ghềnh. Tổng diện tích lưu vực sông là 3920 km² và chiều dài dòng chính là 156km.

- Krông Nô hiện đang là con sông ranh giới giữa hai tỉnh Lâm Đồng với Đắk Lắk và giữa Đắk Lắk với Đắk Nông, dọc theo con sông này là rất nhiều buôn làng người dân tộc bản địa với nhiều truyền thuyết về tên của dòng sông và vùng đất Krông Nô một huyện cùng tên thuộc tỉnh Đắk Nông.


3.4. Sông Ea H'leo: 

Sông Ea H’Leo là một trong những chi lưu của sông Serepôk. Sông bắt nguồn trên địa phận xã Dliê Ya, huyện Krông Năng ở độ cao 800 m. Sông có chiều dài 143 km, chảy qua hai huyện Ea H'leo và Ea Súp trước khi hợp lưu vào sông Serepôk. Sông Ea H’Leo có một nhánh chính quan trọng là suối Ea Súp, trên dòng suối này hiện tại có hai công trình thuỷ lợi lớn là Hồ Ea Súp Hạ và Hồ Ea Súp Thượng.


4. Tại Đắk Nông:

- Sông Đồng Nai.

- Các sông khác tại Đắk Nông:


4.1. Sông Krông Nô: 

Sông Krông Nô, phát nguồn là sông Da Troung chạy thành ranh giới ha là con sông ranh giới giữa hai tỉnh Đắk Lắk với Đắk Nông. Krông Nô cũng là tên một huyện thuộc tỉnh Đắk Nông.

4.2. Krong Knôi

Krong Knôi có hai đoạn làm ranh giới Đắk Nông-Đắc Lắc rồi vào hẳn địa phận Đắc Lắc ở phía Nam Ban Mê Thuộc, có tên Ea Krong, rồi lại đổi tên Se Bang Khan trước khi chảy sang Campuchia thành sông Séprok.

4.3. Sông Dak Dầm: Sông Dak Dầm là một phụ lưu tả ngạn của Se Bang Khan, chảy dọc biên giới Campuchia với một phần tỉnh Đắk Nông và một phần tỉnh Đắc Lắc.



VII. SÔNG NGÒI TẠI LÂM ĐỒNG VÀ CÁC TỈNH MIỀN ĐÔNG NAM BỘ

 VII. SÔNG NGÒI TẠI LÂM ĐỒNG VÀ CÁC TỈNH MIỀN ĐÔNG NAM BỘ:


1. Tạỉ Lâm Đồng:

- Sông La Ngà, Sông Đắc Dung thuộc hệ thống sông Đồng Nai.

- Các sông khác tại Lâm Đồng:

Sông Đa Nhim, đoạn qua Đức Trọng, Lâm Đồng


1.1. Sông Đa Nhim:

- Sông Đa Nhim bắt nguồn từ phía Bắc núi Gia Rích (1.923m), huyện Lạc Dương, tỉnh Lâm Đồng, gần ranh giới với hai tỉnh Khánh Hoà và Ninh Thuận. Sông chảy qua các huyện Đơn Dương, Đức Trọng và đổ vào sông Đa Dâng gần thác Pongour.

- Trên sông Đa Nhim có hồ Đa Nhim (hay là hồ Đơn Dương) đây là một hồ nhân tạo trên địa bàn huyện Đơn Dương. Ở đây có đặt nhà máy thuỷ điện Đa Nhim. Từ thành phố Phan Rang-Tháp Chàm, tỉnh Ninh Thuận, ngược quốc lộ 27 chừng 50 km, ta sẽ nhìn thấy hai ống thủy lực chạy song song, dài khoảng 2 km, dẫn nước từ trên núi xuống nhà máy nằm dưới chân đèo Ngoạn Mục trông rất đẹp và kỳ vĩ.

- Sông Đa Nhim không chỉ có nguồn lợi thuỷ điện, mà còn tạo ra nhiều cảnh quan đẹp trở thành những điểm du lịch nổi tiếng của tỉnh Lâm Đồng. Dọc sông có 3 thác chính: thác Liên Khương, thác Gougah và thác Pongour.


2. Tại Đồng Nai: 

Sông Đồng Nai, Sông Bé,Sông La Ngà,Sông Sài Gòn,Sông Thị Vải thuộc Hệ thống sông Đồng Nai.

Thác Sông Ray thuộc địa bàn xã Sơn Bình, huyện Châu Đức và xã Hòa Bình, huyện Xuyên Mộc.
2.1. Sông Ray:

- Sông Ray là một con sông chảy giữa hai tỉnh Đồng Nai và Bà Rịa-Vũng Tàu.

- Sông được bắt nguồn từ xã Xuân Hưng, huyện Xuân Lộc, Đồng Nai. Từ đây sông chảy theo hướng tây nam tới địa phận xã Sơn Bình, Châu Đức, Bà Rịa Vũng Tàu, sông đổi hướng chảy theo hướng nam đổ ra biển Đông tại xã Lộc An, huyện Đất Đỏ.

- Sông có chiều dài khoảng 55km, chảy qua và làm ranh giới tự nhiên giữa các huyện Xuyên Mộc và huyện Cẩm Mỹ, Đồng Nai, giữa Xuyên Mộc và Châu Đức, giữa Xuyên Mộc và Đất Đỏ.

3. Tại Bình Phước: Sông Đồng Nai và Sông Bé thuộc hệ thống Sông Đồng Nai.

4. Tại Bình Dương: Sông Đồng Nai và Sông Bé thuộc hệ thống Sông Đồng Nai.

5. Tại Tây Ninh: Sông Vàm Cỏ Đông thuộc hệ thống Sông Đồng Nai.

6. Tại Sài Gòn: Bến Nghé (sông), Sông Lòng Tàu, Sông Ngã Bảy, Sông Nhà Bè, Sông Soài Rạp, Sông Cần Giuộc, Sông Sài Gòn, Sông Vàm Sát, Sông Đồng Nai, Sông Đồng Tranh thuộc hệ thống Sông Đồng Nai.

Sông Vàm Sát đoạn qua ấp Lý Hòa Hiệp, xã Lý Nhơn

6.1. Sông Vàm Sát:

- Sông Vàm Sát là một con sông nhỏ tại huyện Cần Giờ, TP.HCM. Sông được chảy tách ra từ sông Soài Rạp tại địa phận xã Lý Nhơn, Cần Giờ, chảy quanh co theo hướng đông-nam nhập vào sông Đồng Tranh đổ ra biển tại vịnh Đồng Tranh. Sông có chiều dài khoảng 25km, hai bên bờ sông là rừng ngập mặn Vàm Sát
- Ngoài ra còn có: Rạch Ông Trúc, Tắt Nha Phương, Sông Đồng Kho, Tắt Ông Trung, Tắt Ông Cu – Tắt Bài.

6.2. Sông Đồng Tranh: Ngã ba sông Lòng Tàu Ngã ba sông Ngã Bảy.

6.3. Kênh Tẻ: Ngã ba sông Sài Gòn Ngã ba kênh Đôi.

6.4. Kênh Đôi: Ngã ba kênh Tẻ Ngã ba sông Chợ Đệm Bến Lức.

Sông Chợ Đệm

6.5. Sông Chợ Đệm: Bến Lức Ngã ba kênh Đôi Ngã ba sông Vàm Cỏ Đông. Ngoài ra còn có: Tắt Ông Nghĩa, Kênh Bà Tống, Sông Dần Xây, Sông Lò Rèn.


7. Tại Bà Rịa-Vũng Tàu:

7.1. Sông Ray:

- Sông Ray là một con sông chảy giữa hai tỉnh Đồng Nai và Bà Rịa-Vũng Tàu. Sông được bắt nguồn từ xã Xuân Hưng, huyện Xuân Lộc, Đồng Nai. Từ đây sông chảy theo hướng tây nam tới địa phận xã Sơn Bình, Châu Đức, Bà Rịa Vũng Tàu, sông đổi hướng chảy theo hướng nam đổ ra biển Đông tại xã Lộc An, huyện Đất Đỏ.

- Sông có chiều dài khoảng 55km, chảy qua và làm ranh giới tự nhiên giữa các huyện Xuyên Mộc và huyện Cẩm Mỹ, Đồng Nai, giữa Xuyên Mộc và Châu Đức, giữa Xuyên Mộc và Đất Đỏ.


7.2. Sông Dinh (Bà Rịa-Vũng Tàu):

- Sông Dinh là một con sông tại tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu. Sông được bắt nguồn từ hồ Kim Long, xã Kim Long, huyện Châu Đức, chảy theo hướng bắc nam, trên đường có các con suối từ các huyện Tân Thành, Châu Đức đổ vào. Sông chảy qua thị xã Bà Rịa và đổ ra vịnh Rành Gái tại thành phố Vũng Tàu.

- Sông có chiều dài khoảng 40km, đoạn thượng nguồn làm ranh giới tự nhiên giữa hai huyện Tân Thành và Châu Đức, đoạn hạ nguồn tại thành phố Vũng Tàu, lòng sông sộng có nhiều cảng biển hoạt động, trong đó có cảng lớn là cảng Cát Lở.


7.3. Sông Thị Vải:

- Sông Thị Vải là con sông chảy qua và làm ranh giới tự nhiên giữa Đồng Nai và Bà Rịa Vũng Tàu.

- Sông được bắt nguồn từ huyện Long Thành, chảy theo hướng đông - nam, qua Nhơn Trạch, đến huyện Tân Thành đổi hướng theo hướng nam đổ ra biển tại vịnh Gành Rái.

- Sông có tổng chiều dài khoảng 76km, đoạn chảy theo hướng nam làm ranh giới tự nhiên giữa hai huyện Nhơn Trạch, TP.HCM và Tân Thành, Bà Rịa Vũng Tàu.