 |
| Một phần bức tranh Lạc Thần phú đồ - Cố Khải Chi. |
Về
mối u tình của Tào Thực với người chị dâu
Phạm Xuân Hy
A- Lăng Ba Vi Bộ (淩波微步)
Trong tiểu thuyết võ hiệp
«Thiên Long Bát Bộ» của Kim Dung, nhân vật Đoàn Dự có thế võ khinh công tuyệt
kỹ gọi là «Lăng Ba Vi Bộ».
Thật ra, bốn chữ này không phải
do Kim Dung sáng tạo ra, mà ông đã mượn bốn chữ này trong một bài
phú nổi tiếng lãng mạn trữ tình, được các văn học giả Trung Quốc xưng tụng là
bài phú kiệt tác của thời nhà Ngụy đời Tam Quốc, tức là bài “Cảm Chân
Phú” do Trần Tư Vương Tào Thực, một đại văn hào tài hoa phóng khóang viết ra
vào năm 223.
Có nhà phê bình văn học cho
rằng thông qua nữ thần sông Lạc Thủy, tác giả đã sử dụng nhiều mỹ từ, trí tưởng
tượng phong phú, kể lại sự tương ngộ lãng mạng trong mơ của ông với Mật Phi, vị
nữ thần của sông Lạc thủy, từ vóc dáng tiêu sái thóat tục, phẩm hạnh đoan chính
trang nhã, bước đi uyển chuyển nhẹ nhàng, đến chuyện tác giả được nữ thần đem
gối đầu ra tặng, và nỗi lòng tương tư thương nhớ của ông khi hai người
chia tay nhau, mà về sau có người cho đó, chính là hình ảnh của Chân
thị, người chị dâu, vợ Ngụy Văn Đế Tào Phi, mà ông đã đem hết lòng ngưỡng
mộ.
Bài phú này cũng trở thành đề
tài tranh luận lâu đời về mối u tình của ông với Chân Hoàng Hậu.
Ở đây tôi chỉ xin trich
một đọan ngắn, trong bài phú, đó là lời Tào Thực kể lại cho người đánh xe ngựa
của mình, về thể thái, dáng đi, điệu bộ, sắc diện của Nữ Thần Sông Lạc mà ông
đã mơ thấy:
休迅飛鳧，飄忽若神，；淩波微步，羅襪生塵。動無常則，若危 若安。進止難期，若往若。轉眄流精，光潤玉顏。含辭未吐，氣若幽蘭。華容婀娜，令我忘餐
Hưu tấn phi phù, Phiêu hốt như
thần, Lăng ba vi bộ, la mạt sinh trần, động vô thường tắc, nhược
nguy nhược an, tiến chỉ nan kỳ, nhược vãng nhược hoàn, chuyển
miện lưu tinh, quang nhuận ngọc nhan, hàm từ vị thổ, khí như u lan, hoa
dung a na, lịnh ngã vong sán
Tạm dịch:
Nàng (tức nữ thần Lạc thủy) có
vóc dáng nhẹ nhàng như ngỗng trời bay, ẩn hiện vô thường, biến ảo quỷ xuất thần
một. Chân lướt trên sóng, đi những bước nhanh nhẹn nhỏ bé,
tiến về phía ta, làm bụi nước bay lên bám vớ lụa như
những giọt thủy châu.Hành vi, cử chỉ, đều lạ kỳ không chuẩn mực. Tưởng như hấp
tấp, mà hóa ra nhàn nhã. Tiến thoái, động tĩnh đều như không định trước.
Có lúc, ta tưởng nàng như sắp dời xa mà hóa ra lại gần. Rồi
nàng đưa mắt nhìn ta, dung nhan như ngọc nhuận, ôn hòa mà thanh khiết. Miệng
như muốn nói, mà e ấp thẹn thù. Hương thơm như u lan tán phát. Phong thái
yêu kiều khả ái, khiến lòng ta đắm đuối si mê, quên ăn mất ngủ.
Mấy chữ “凌 波 微 步 -
Lăng Ba Vi Bộ”, trong bài phú này đã được Kim Dung mượn để đặt tên cho miếng võ
khinh công trấn môn, tuyệt kỹ của Đoàn Dự trong Thiên Long Bát Bộ như
trên đã trình bầy.
Thực tế, trong võ thuật, không
hề có thế võ nào mang tên là “Lăng Ba Vi Bộ”. Đây là chữ, là ngôn ngữ,
của Tào Thực. Cũng thế, Đoàn Dự trong «Thiên Long Bát Bộ», cũng chỉ là một nhân
vật “ảo”, của Kim Dung. Nhân vật “thật”, Đoàn Dự, là một hoàng đế của
nước Đại Lý, như đã trình bầy ở trên.
